🚀 پاسخ سریع: آلمانیِ آلمان یا اتریش؟
آیا این دو، زبانهای متفاوتی هستند؟ خیر! تفاوت آنها مثل تفاوت فارسی “تهرانی” و “اصفهانی” یا انگلیسی “بریتیش” و “امریکن” است.
| ویژگی | آلمان (Bundesdeutsch) 🇩🇪 | اتریش (Österreichisches Deutsch) 🇦🇹 |
|---|---|---|
| لحن و آهنگ | محکم، سریع و ضربدار | نرم، موزون و کشیده (ملودیک) |
| فرهنگ گفتار | رک، مستقیم و رسمی | مؤدبانه، غیرمستقیم و عاشق القاب |
| واژگان کلیدی | Tüte (کیسه)، Tomate (گوجه) | Sackerl (کیسه)، Paradeiser (گوجه) |
نکته: اگر آلمانی استاندارد (Hochdeutsch) را یاد بگیرید، در هر دو کشور مشکلی نخواهید داشت.
وقتی صحبت از زبان آلمانی میشود، اغلب ذهن ما به سمت برلین یا فرانکفورت میرود. اما در جنوب مرزهای آلمان، در کشور موسیقی و کوهستان یعنی اتریش، آلمانی با “عطر و طعم” متفاوتی صحبت میشود. اگرچه هر دو کشور به یک زبان صحبت میکنند، اما تفاوتهای ظریفی در واژگان، دستور زبان و از همه مهمتر “فرهنگ معاشرت” وجود دارد.
در این مقاله، تفاوتهای جذاب بین آلمانیِ آلمان و آلمانیِ اتریش را بررسی میکنیم تا در سفر بعدی خود، حرفهایتر صحبت کنید.
آیا آلمانیها و اتریشیها حرف هم را میفهمند؟
بله، کاملاً! درست مثل اینکه یک آمریکایی با یک انگلیسی صحبت کند. در نوشتار رسمی (روزنامهها و کتابها) تفاوتها نزدیک به صفر است.
چه زمانی مشکل پیش میآید؟
- زمانی که افراد با لهجه غلیظ محلی (Dialekt) صحبت کنند (مثلاً لهجه تیرولی در کوهستانهای اتریش).
- زمانی که از اصطلاحات آشپزخانه استفاده شود (نام غذاها در این دو کشور بسیار متفاوت است!).

تفاوت واژگان: جنگ غذاها!
بیشترین تفاوت در نام مواد غذایی و وسایل روزمره است. اگر در وین بخواهید “گوجه فرنگی” بخرید، کلمه آلمانی آن ممکن است برای فروشنده عجیب باشد.
| فارسی | آلمانیِ آلمان 🇩🇪 | آلمانیِ اتریش 🇦🇹 |
|---|---|---|
| کیسه پلاستیکی | die Tüte | das Sackerl |
| سیبزمینی | die Kartoffel | der Erdapfel |
| گوجهفرنگی | die Tomate | der Paradeiser |
| زردآلو | die Aprikose | die Marille |
| خامه | die Sahne | das Schlagobers |
| پیراشکی (دونات) | der Berliner | der Krapfen |
تفاوتهای گرامری (ویژه زبانشناسان)
شاید تعجب کنید، اما حتی گرامر هم گاهی فرق میکند. مهمترین تفاوت در زمان گذشته کامل (Perfekt) است.
در آلمان این افعال حرکتی نیستند، پس با “haben” میآیند. اما در اتریش با “sein” میآیند.
🇩🇪 آلمان: Ich habe gesessen (من نشستم).
🇦🇹 اتریش: Ich bin gesessen (من نشستم).
فرهنگ و آداب معاشرت: “رک بودن” در برابر “تعارف”
اینجاست که تفاوتهای فرهنگی خودش را نشان میدهد:
🇩🇪 آلمان: صریح و مستقیم
آلمانیها (بهویژه در شمال) دوست دارند منظورشان را مستقیم بیان کنند. آنها این را نشانه صداقت میدانند.
🇦🇹 اتریش: هنرِ ادب (Die Höflichkeit)
اتریشیها عاشق القاب هستند. در وین، اگر کسی مدرک تحصیلی دارد (مثل دکتر یا مهندس)، باید حتماً او را با لقب صدا کنید (مثلاً: Herr Magister). همچنین زبان آنها پر از تعارف و کنایههای طنزآمیز به نام “Schmäh” است.
بالاخره کدام را یاد بگیریم؟
پاسخ ساده است: آلمانی استاندارد (Hochdeutsch).
این همان زبانی است که در همه کلاسهای زبان و کتابهایی مثل Menschen یا Starten Wir تدریس میشود. اگر به این زبان مسلط شوید:
- هم در برلین و هم در وین کار پیدا میکنید.
- تلویزیون هر دو کشور را میفهمید.
- اگر به اتریش سفر کردید، فقط کافیست چند کلمه محلی (مثل Grüß Gott به جای Guten Tag) را یاد بگیرید تا دل مردم محلی را به دست بیاورید.

سخن پایانی
تفاوت آلمانی و اتریشی مانعی برای ارتباط نیست، بلکه نمکی است که سفر شما را جذابتر میکند. چه بگویید Tschüss (خداحافظی آلمانی) و چه بگویید Baba (خداحافظی وینی)، مهم این است که شجاعت صحبت کردن را داشته باشید.
